Κατόπιν επιστολής γονέων παιδιών με εγκεφαλική και νοητική αναπηρία, ο βουλευτής του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής και τομεάρχης για τα Άτομα με Αναπηρία και τις Ευάλωτες Κοινωνικές Ομάδες, Πέτρος Παππάς, κατέθεσε ερώτηση προς τους υπουργούς Υγείας και Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, αναδεικνύοντας την αδικαιολόγητη εξαίρεση των ατόμων αυτών από τη χορήγηση καροτσιού ελαφρού τύπου από τον ΕΟΠΥΥ.

Η συγκεκριμένη ρύθμιση αποσυνδέει την παροχή του βοηθήματος από την ιατρική γνωμάτευση και παραγνωρίζει τις εξατομικευμένες ανάγκες του κάθε προσώπου, επιβάλλοντας οριζόντια αποκλειστικά κριτήρια. Πρόκειται για μια πρακτική που έρχεται σε αντίθεση τόσο με τη Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες, όσο και με την Εθνική Στρατηγική για τα Δικαιώματα των ΑμεΑ 2024–2030.

«Η Πολιτεία δεν μπορεί να αγνοεί τις πραγματικές ανάγκες των ανθρώπων, ούτε να στηρίζεται σε γενικευμένες εξαιρέσεις», τόνισε ο Πέτρος Παππάς.

Ακολουθεί το πλήρες κείμενο της ερώτησης:

Προς Υπουργούς :

1) Υγείας κ. Α. Γεωργιάδη

2) Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας κ. Δ. Μιχαηλίδου

Θέμα: «Αποκλεισμός ατόμων με εγκεφαλική και νοητική αναπηρία από την παροχή καροτσιού ελαφρού τύπου από τον ΕΟΠΥΥ»

Με πρόσφατη απόφαση του ΕΟΠΥΥ, άτομα με εγκεφαλική παράλυση και σύνοδη νοητική αναπηρία εξαιρούνται από τη δυνατότητα χορήγησης καροτσιού ελαφρού τύπου, ανεξαρτήτως ιατρικής ανάγκης. Η εν λόγω ρύθμιση αποσυνδέει τη χορήγηση του βοηθήματος από την ιατρική γνωμάτευση και την ατομική αξιολόγηση, στερώντας από τα άτομα με πολλαπλές αναπηρίες ένα ουσιώδες μέσο μετακίνησης και λειτουργικής αυτονομίας.

Η απόφαση αυτή προκαλεί έντονες αντιδράσεις από γονείς και φροντιστές ατόμων με αναπηρία, καθώς και από επαγγελματίες υγείας, οι οποίοι επισημαίνουν ότι το καρότσι ελαφρού τύπου συνιστά κρίσιμο εργαλείο καθημερινής διαχείρισης για άτομα με εγκεφαλική και νοητική αναπηρία. Επιπλέον, η στέρηση του εν λόγω βοηθήματος έρχεται σε αντίθεση με την αρχή της ίσης μεταχείρισης και την υποχρέωση παροχής εξατομικευμένων υπηρεσιών στη βάση των πραγματικών αναγκών του κάθε ατόμου. Ταυτόχρονα, θέτει σε κίνδυνο την ασφάλεια, την υγεία και την καθημερινή λειτουργικότητα των ατόμων με πολλαπλές αναπηρίες, ενώ επιβαρύνει δυσανάλογα τις οικογένειές τους και τους φροντιστές τους.

Η ρύθμιση αυτή εγείρει ζητήματα συμμόρφωσης με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρίες (ν. 4074/2012), ιδίως σε σχέση με τα άρθρα 20 (προσωπική κινητικότητα) και 25 (υγεία), καθώς φαίνεται να υποκαθιστά την αρχή της εξατομικευμένης αξιολόγησης με έναν οριζόντιο, περιοριστικό κανόνα που παραγνωρίζει τη λειτουργικότητα και τις πραγματικές ανάγκες του προσώπου.

Ταυτόχρονα, η ρύθμιση αυτή έρχεται σε αντίθεση με τις κατευθύνσεις της Εθνικής Στρατηγικής για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία 2024–2030 και ειδικότερα με τον Πυλώνα ΙΙ: Ανεξάρτητη Διαβίωση και Κοινοτική Ένταξη, όπου προβλέπεται η ανάγκη τροποποίησης του Ενιαίου Κανονισμού Παροχών Υγείας και των τεχνικών προδιαγραφών για τα αναπηρικά βοηθήματα, ώστε να ανταποκρίνονται στις πραγματικές και εξατομικευμένες ανάγκες των ατόμων με αναπηρία. Επίσης, αντίκειται και στη θεμελιώδη αρχή της Στρατηγικής περί ετερογένειας της αναπηρίας, η οποία υπογραμμίζει ότι οι πολιτικές πρέπει να διαμορφώνονται με βάση την ποικιλομορφία των αναγκών κάθε προσώπου, και όχι με αυθαίρετα στατικά κριτήρια.

Κατόπιν των ανωτέρω, ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Προτίθενται να αναθεωρήσουν τη σχετική ρύθμιση του Κανονισμού Παροχών Υγείας του ΕΟΠΥΥ ώστε να παρέχεται το καρότσι ελαφρού τύπου σε άτομα με εγκεφαλική και νοητική αναπηρία, με βάση ιατρική γνωμάτευση και εξατομικευμένες ανάγκες;

2. Προβλέπεται τροποποίηση του Κανονισμού, όπως άλλωστε ορίζει και η Εθνική Στρατηγική για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία 2024–2030, στον Πυλώνα ΙΙ, σχετικά με την αναθεώρηση των τεχνικών προδιαγραφών και την εξασφάλιση πρόσβασης σε βοηθήματα που στηρίζουν την ανεξάρτητη διαβίωση;

3. Ποια μέτρα σχεδιάζονται για την επανεξέταση του Κανονισμού Παροχών Υγείας του ΕΟΠΥΥ, ώστε να ενσωματώνει την αρχή της προσβασιμότητας και της ίσης μεταχείρισης για όλα τα άτομα με αναπηρία;

4. Υπάρχει πρόβλεψη για διάλογο με συλλογικότητες γονέων και φορείς εκπροσώπησης των ατόμων με αναπηρία με στόχο την προσαρμογή των παροχών στις πραγματικές ανάγκες των ωφελούμενων;

Ο ερωτών βουλευτής

Παππάς Πέτρος